Ep.46: Veciñas de Irixoa

O pasado mes de novembro, no marco do proxecto Dereito ao Hábitat Rural, desenvolvemos un Seminario Intercentros para o intercambio de saberes e realidades coa presencia de profesorado dos centros das catro provincias vencellados ao proxecto. O profesorado é axente chave nas comunidades educativas para o desenvolvemento de aprendizaxes significativas con metodoloxías participativas, como cartografías colaborativas ou traballos de campo de observación e recoñecemento do territorio. Durante o seminario, seis centros expuxeron as experiencias postas en marcha recentemente co foco no dereito ao hábitat, a relación coa contorna, a participación do alumnado e a aplicación curricular nunha realidade próxima e real, a fin de identificar as boas prácticas comúns a este tipo de proxectos. Nesta terceira entrega do ciclo de falangullos Habitando o rural contamos hoxe con Rocío Romar Roel, mestra do IES Urbano Lugrís de Malpica de Bergantiños, e con Susana Trigo Arcos, mestra do IES de Pontecaldelas, para que compartan con todas nós a súa experiencia de varios anos neste eido: A paisaxe urbana de Malpica: Actividade | Enquisa A ordenación do territorio: Dosier Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | Spotify Contacto [email protected]

A Galicia rural afronta retos pouco doados. Os territorios están a vivir unha transformación profunda, e con eles as persoas que o habitan. Detrás dos números do despoboamento están as voces que gardan os saberes que non se atopan nos libros. Falamos hoxe con persoas que son testemuñas destos cambios. Do pasado, do presente e do futuro. Mulleres que viven no concello de  Irixoa (A Coruña), dende sempre e tamén mulleres que decidiron vir: Milagros, Carmen, Marisol, Amparo, Carmen, Mª Jesús, Fina, Pepita, Loli, Lucía, Sabela, Marta e María. Moitas grazas a todas elas pola súa participación. Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | Spotify Contacto [email protected] | Facebook

Había tempo que non nos xuntamos para gravar, pero voltamos con forzas renovadas no que vai ser unha serie de episodios adicados a unha nova liña de traballo, un novo proxecto, Habitando o Rural, que arrincamos o pasado setembro. A Galicia rural enfróntase  a importantes violacións do Dereito ao Hábitat que poñen en perigo a súa sustentabilidade. Esta crise maniféstase na escaseza de servizos e infraestruturas básicas que provocan un desprazamento significativo da poboación máis nova, especialmente mulleres. Unha despoboación sistemática do territorio e unha consecuente degradación social, económica e ambiental. Problemáticas que nós detectamos e que nos preocupan, polo que nos mergullamos no último ano neste proxecto que ten máis que ver coa educación nos centros educativos rurais. Escaleta 00:33 Presentación 02:35 Introdución 05:39 Actividades do grupo nos primeiros meses de proxecto 08:59 Dualidade rural - urbano 25:33 Encontro con Juventina, Ana e Milagro, mulleres rurais do Sur 32:50 Liñas de traballo co alumnado 40:19 Despedida Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | Facebook

Artigo9tech é un grupo de investigación que ten creado unha rede de profesorado das tres universidades e a sociedade civil de Galicia, co obxectivo de fomentar a colaboración e iniciativas que teñan que ver con tecnoloxía aplicada a proxectos de cooperación. Dende 2021 desenvolve xunto a Enxeñería Sen Fronteiras un proxecto para o fomento das tecnoloxías para o ben común en todas as escolas técnicas universitarias galegas. Na súa segunda fase, 2023-2024, Arquitectura Sen Fronteiras unímonos ao proxecto. Falamos neste episodio con Acacia Naves e Sergio Fernández, responsables para o proxecto de Artigo9Tech e ESF respectivamente, do que son as tecnoloxías para o ben común, de como xurdiu a colaboración entre elas, da situación das tecnoloxías para o ben común no ámbito universitario e do que estamos a desenvolver no proxecto. Ligazóns de interese: Artigo9Tech Enxeñería Sen Fronteiras 2ª Convocatoria de Proxectos de Investigación do "Programa de Impulso á Investigación Universitaria en Tecnoloxías para o Ben Común" Resumo Liña Base: Tecnoloxía ao servizo do ben común, da cidadanía global e da inclusión nas escolas técnicas da universidade galega Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook

Hoxe 3 de decembro celébrase o Día Mundial das Persoas con Discapacidade. Nós queremos celebralo falando de atención á diversidade con Sonia Seijas. Sonia traballa dende o seu inicio, hai xa 19 anos, na Unidade de Atención á Diversidade da Universidade da Coruña, na que ten establecido unha rede de traballo con persoas das distintas facultades e escolas para estar presentes en todos os centros. Traballan na inclusión, na formación, orientación e difusión da realidade de persoas con discapacidade ou necesidades específicas de apoio educativo (NEAE). Os inicios, como se organizan, os problemas, resistencias e aliadas que atopan, as aspiracións de futuro e moito máis nunha conversa que se nos fixo moi curta. Contacto: Web: https://www.udc.es/es/cufie/ADI/ Enderezo: Edificio Xoana Capdevielle, Campus de Elviña, s/n, 15071 A Coruña Email: [email protected] Teléfonos: 881 015 622 / 881 015 623 Ligazóns de interese: Vídeo sobre diversidade comentado no podcast Vídeo da ADI-UDC sobre o día internacional das persoas con discapacidade 2023 Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook

Desde 2020 Farmamundi desenvolve xunto á Universidade de Santiago de Compostela un proxecto de Educación para a Cidadanía Global en Santiago, un proxecto que xa está na súa fase catro. Traballa diferentes aspectos do Dereito á Saúde entendéndoo desde unha perspectiva holística, e coa colaboración de varios graos e mestrado da USC que aplicaa a aprendizaxe-servizo como metodoloxía pedagóxica. Para falar del, das súas actividades, do que son os activos de saúde, problemas atopados e logros acadados contamos hoxe con María Gento. María é a coordinadora de Farmamundi en Galicia e Asturias, e responsable da xestión e execución do proxecto. Ligazóns de interese: Farmamundi Mejoramos la salud comunitaria con el alumnado de la Universidad de Santiago de Compostela Web do proxecto Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook

Para este Habitando 41, o último de 2022, tivemos a honra de contar con Julián Salas. Julián ten a Cátedra UNESCO de Habitabilidad Básica da ETSAM. É todo un referente neste eido a nivel mundial. Achegouse á Coruña para impartir na Escola de Arquitectura a lección Construindo con recursos escasos. Contra a fame de vivenda en África, así que aproveitamos para charlar con el de toda unha vida dedicada á Habitabilidade Básica. O seu curriculum é extensísimo, mais para moitos e moitas de Arquitectura Sen Fronteiras é o referente, a persoa que primeiro se nos vén á cabeza, ao pensar en Habitabilidade Básica. Non só polos seus coñecementos, senón tamén pola súa proximidade, a súa predisposición para compartir todo ese coñecemento e experiencia acumulada ao longo dos anos, sobre todo no posgrao do ICHaB polo que moitos e moitas integrantes de ASF pasaron. Ligazóns de interese: Julián Salas Serrano en Researchgate Instituto para la Cooperación en Habitabilidad Básica (ICHaB) Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II SubscriciónFeed | Apple Podcast | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook

Contamos neste episodio con Cristina Botana, que ven de publicar, o ano pasado, a súa tese doutoral Os asentamentos precarios en Galicia: dende os conxuntos autoconstruidos ata a infravivenda de produción institucional como expresións do urbanismo segregativo. Cristina é arquitecta e durante moitos anos compañeira nosa como voluntaria en varios grupos de traballo de Arquitectura Sen Fronteiras Galicia, especialmente no de Cooperación Local onde estivo en contacto directo coas persoas que viven nos asentamentos precarios coruñeses. Contounos que son os asentamentos precarios e as súas diferencias con outras formas de infravivenda. Preguntámoslle polo proceso de elaboración dunha tese nestes contextos. Sobre os relatos que soemos escoitar e as historias de vida que se atopou. Sobre os problemas de validación destas fontes orais pola academia. Sobre as diferencias entre os asentamentos espontáneos e os promovidos polas institucións públicas, e o non recoñecemento destas prácticas nin as consecuencias na situación actual. E moitas cousas máis. Ligazóns de interese:Publicacións de Cristina Botana: Tese Doutoral Los asentamientos precarios en Galicia: desde los conjuntos autoconstruidos hasta la infravivienda de producción institucional como expresiones del urbanismo segregativo Scholar Dialnet Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | Apple Podcast | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando

Falamos novamente de Cartografías Sociais explorando o seu valor como soporte de Narrativas Dixitais. E o facemos a través das experiencias de Ruth Sousa, xestora cultural integrante da Cooperativa Almeiro e Ben Curiosa, e Nuria García, terapeuta ocupacional do Hospital de día de Psiquiatría de Ferrol. Compartiron connosco o seu achegamento e posta en práctica desta ferramenta en varios proxectos, facilitados por Ruth e desenvolvidos por Nuria e outras persoas. Ligazóns de interese: Cóntame Ferrol Os lugares que ocupamos Mapa da memoria de Ferrol (buscar os vídeos dos lavadoiros no mapa ou na súa lenda) Ben curiosa Saberes próximos Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | iTunes | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook

Varias persoas do grupo de Educación de ASF levamos tempo seguindo e aprendendo da traxectoria profesional de Jorge Raedó. Do seu Zaragoza natal ata Colombia onde actualmente reside, pasando por Barcelona e Finlandia entre outros sitios. Nunha choiva de ideas para describilo xurdiron as palabras curiosidade, xenerosidade, interconexión, actividade, creatividade, amabilidade, transparencia, traballo, transformación... e REDEIRO. Un pracer que se achegase por habitando para contarnos cada nó cos que foi tecendo esa rede que une persoas, artes, arquitectura, educación e infancia. Ligazóns de interese: Osamenor Ludantia Habitando Ep.24: Ludantia 2018 Encuentro Internacional Infancia+Arquitectura+Educación+Inclusión, Museo Reina Sofía enero de 2019 Anidar: arquitectura y niñez Créditos Todas as cancións incluídas neste episodio e no momento da súa publicación distribúense baixo licenza Creative Commons. A Vida, Maya Solovey, álbum Maya Solovéy, I:II Subscrición Feed | iTunes | iVoox | Spotify Contacto galicia[arroba]asfes.org | @ASF_Habitando | Facebook