Co dalej z DSA? Wyzwania i perspektywy (#74 - Prawo Nowych Technologii)

Gościem Mec. Doroty Jarzębowskiej oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Magdalena Piech - doktor nauk prawnych, specjalizująca się w regulacjach rynku cyfrowego i platform internetowych. Łączy doświadczenie w procesie legislacyjnym, monitorowaniu i wdrażaniu aktów prawnych oraz public affairs z doświadczeniem w sektorze e-commerce i nowych technologii. Autorka publikacji poświęconych platformom internetowym oraz ochronie danych osobowych.Po dłuższej przerwie wracamy do unijnego rozporządzenia Akt o usługach cyfrowych (DSA). Polska od dłuższego czasu opóźnia się z wdrażaniem tej regulacji w swoim porządku krajowym. Kilka tygodni temu doszło do zawetowania projektu ustawy nowelizującej pod tym kątem polskie prawo. Jak zatem bez tej nowelizacji wygląda realizacja obowiązków nałożonych na dostawców usług pośrednich w Polsce? Czy to rozporządzenie jest na razie martwym prawem?Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1) Co jest głównym przedmiotem zainteresowania Komisji Europejskiej w toczących się postępowaniach na podstawie DSA?2) Jaki jest status wdrożenia w krajach UE ? Czy Polska jest osamotniona czy jest szersze grono państw które spóźniły się z implementacją?3) Jak opóźnienie w implementacji wpływa biznes i obywateli w Polsce?4) Czy na gruncie formalnym wydarzyły się jakieś ciekawe rzeczy ? Czy np. KE lub Rada ds. Usług Cyfrowych wydała dokumenty doprecyzowujące DSA?5) W debacie publicznej, właściwie globalnie, bardzo dużo uwagi poświęcono ochronie małoletnich w sieci, także za sprawą australijskiego zakazu dostępu do sieci społecznościowych. Jak podchodzi do tego zagadnienia KE i organy krajowe?6) Jak powinien podejść biznes co do tego, że z jednej strony mamy rozporządzenie bezpośrednio stosowane, a z drugiej brak ustawy krajowej? Co można w tej sytuacji zrobić?7) Czy są jakieś regulacje, które chociaż w ograniczonym stopniu są w stanie zminimalizować brak implementacji DSA do polskiego porządku prawnego?

Gościem Mec. Aleksandry Kraśnickiej oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Iwona Jarosz - radczyni prawna, od 2012 roku w Dziale Prawnym Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej - Państwowego Instytutu Badawczego, gdzie zajmuje się bieżącą obsługą prawną przede wszystkim CSIRT NASK, czyli jednego z Zespołów Reagowania na Incydenty Bezpieczeństwa Komputerowego działających na poziomie krajowym, Rejestru domeny najwyższego poziomu .PL oraz szeregu projektów dotyczących cyberbezpieczeństwa i nowych technologii realizowanych przez NASK, zarówno polskich, jak i europejskich, publicznych i komercyjnych, jak również współpracą z organami administracji publicznej i organami ścigania.Tematem odcinka jest ponownie Dyrektywa NIS-2 oraz stan jest wdrożenia w polskim porządku prawnym. Porozmawiamy o tym, co w najbliższym czasie czeka podmioty sektora prywatnego i publicznego w związku z wyzwaniami związanymi z cyberbezpieczeństwem.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1) Dyrektywa NIS 2 już obowiązuje, a polskiej ustawy wdrażającej wciąż nie ma. Jakie realne skutki ta luka prawna ma dziś dla przedsiębiorców i organów publicznych?2) Czy firmy powinny już teraz wdrażać wymagania NIS 2, mimo braku nowelizacji KSC, czy raczej czekać na ostateczny kształt ustawy? Gdzie kończy się rozsądne przygotowanie, a zaczyna nadmiarowe compliance?3) Projekt nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa ma wdrażać NIS 2, ale dla wielu podmiotów jest trudny w odbiorze. Jakie są jego kluczowe założenia i które elementy mogą sprawiać firmom największe trudności interpretacyjne?4) Projekt nowelizacji KSC był już kilkukrotnie zmieniany i szeroko krytykowany w toku konsultacji. Na ile ten sposób prowadzenia procesu legislacyjnego wpływa na brak zaufania firm do przyszłych przepisów i utrudnia im realne przygotowanie się na NIS 2?5) Jednym z największych wyzwań jest dziś ustalenie, kogo nowe przepisy w ogóle obejmą. Dlaczego określenie, czy dana organizacja będzie podmiotem „kluczowym” albo „ważnym”, jest tak problematyczne w obecnym stanie prawnym?6) Jak ocenia Pani Mecenas rozwiązania dotyczące odpowiedzialności kadry zarządzającej oraz systemu sankcji? Czy projekt KSC daje menedżerom realne narzędzia do zarządzania ryzykiem, czy raczej przerzuca na nich odpowiedzialność za niejasne regulacje?7) Czy opóźnienie we wdrożeniu NIS 2 może osłabić skuteczność całego systemu cyberbezpieczeństwa w Polsce już na starcie? Czy grozi nam chaos regulacyjny zamiast realnej cyberodporności?8) Na koniec pytanie najbardziej praktyczne: co dziś, już teraz, powinny robić firmy, skoro NIS 2 obowiązuje na poziomie UE, a nowelizacja KSC wciąż nie została uchwalona?

Gościem Mec. Anny Zalesińskiej oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Jacek Gołaczyński - prof. dr hab., jest uznanym specjalistą w dziedzinie prawa nowych technologii oraz postępowania cywilnego, od lat zaangażowanym w rozwój cyfryzacji wymiaru sprawiedliwości. Pełni funkcję Koordynatora do spraw informatyzacji sądownictwa, gdzie odpowiada za strategiczne kierunki rozwoju sądowych systemów teleinformatycznych. Jest Prezesem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, łącząc doświadczenie naukowe z praktyką zarządzania dużą jednostką sądową. Jako profesor Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Kierownik Centrum Badań Problemów Prawnych i Ekonomicznych Komunikacji Elektronicznej (CBKE) prowadzi liczne badania dotyczące cyfrowych procedur sądowych, komunikacji elektronicznej i e-wymiaru sprawiedliwości. Autor wielu publikacji naukowych, wykładowca i ekspert legislacyjny, od lat kształtuje kierunki modernizacji polskiego sądownictwa. Jest jednym z kluczowych autorytetów w obszarze e-sprawiedliwości w Polsce.Odcinek jest poświęcony zmianom, jakie w najbliższym czasie pojawią się w Portalu Informacyjnym w związku z nowelizacją postępowania cywilnego i karnego (w tym m.in. możliwość składania środków zaskarżenia).Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1) Jaka jest dziś rola Koordynatora w systemie sądownictwa powszechnego?2) Jakie działania w obszarze informatyzacji sądów są kluczowe w perspektywie długofalowej, a które z nich są realne do wdrożenia w ciągu najbliższych dwóch lat?3) Najważniejsze zmiany w Portalu Informacyjnym, jakie pojawią się od 1 marca 2026 r. (w tym wątek wystąpienia awarii PI).4) Nad czym obecnie pracuje Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego?Jednocześnie zapraszamy na konferencję „Cyfryzacja środków zaskarżenia – Portal Informacyjny w praktyce sądów i pełnomocników 28 stycznia 2026 r.”, która odbędzie się na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii UWr (link do rejestracji: https://oirp.wroclaw.pl/konferencja-cyfryzacja-srodkow-zaskarzenia--portal-informacyjny-w-praktyce-sadow-i-pelnomocnikow-28-stycznia-2026-r_)

Gościem Mec. Macieja Bieszczada oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Patrycja Makuch - adwokat, asystent sędziego w Sądzie Rejonowym w Gliwicach, główny specjalista w Ministerstwie Sprawiedliwości i członek Zespołu Krajowego Rejestru Zadłużonych. Wykładowca na studiach podyplomowych na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz w Instytucie Prawa Upadłościowego i Restrukturyzacyjnego na Uczelni Łazarskiego.W tym odcinku po raz pierwszy poruszyliśmy wątek Krajowego Rejestru Zadłużonych. Ten system informatyczny został uruchomiony po raz pierwszy w 2021 r. i jednym z jego podstawowych celów jest usprawnienie i transparentność postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych, zapewnienie informacji o dłużnikach dla wierzycieli i innych podmiotów, oraz ułatwienie komunikacji w tych postępowaniach poprzez stworzenie elektronicznego systemu informatycznego. System jest w dalszym ciągu usprawniany, a w ciągu tych lat wokół KRZ pojawiło się wiele mitów.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Co to jest KRZ?2. Czy w praktyce uczestnicy postępowania korzystają z powiadomień e-mailowych, czy raczej muszą sami regularnie sprawdzać system, by zapoznawać się z postępami w sprawie? Czy powiadomienia e-mailowe należy samodzielnie aktywować?3. Czy sądy akceptują wszystkie formaty załączników, czy praktyka pokazuje, że najlepiej trzymać się określonych standardów (np. PDF zamiast JPG)? Jak radzić sobie z ograniczeniami dotyczącymi wgrywania dużych plików (np. sprawozdań finansowych)?4. W jakich aspektach obsługa postępowania przez KRZ realnie przyspiesza pracę pełnomocnika, a w jakich wydłuża ją lub komplikuje?5. Na co zwrócić uwagę przy uzyskiwaniu dostępu do akt sprawy przez KRZ i jakie problemy techniczne pojawiają się najczęściej?6. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje obecnie nad jakimiś zmianami lub usprawnieniami systemu KRZ?7. Jakie są najczęstsze błędy pełnomocników przy pierwszym składaniu wniosku przez system KRZ i jak ich uniknąć?

Gościem Mec. Hanny Kalinowskiej Krawiec oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Marlena Sakowska-Baryła - profesor Uniwersytetu Łódzkiego, doktor habilitowana nauk prawnych, radczyni prawna i partnerka w Sakowska-Baryła, Czaplińska Kancelaria Radców, członkini Społecznego Zespołu Ekspertów przy Prezesie Urzędu Ochrony Danych Osobowych, autorka ponad 200 publikacji z zakresu nowych technologii, w tym prawa informacyjnego.Kolejny odcinek o AI, gdzie poruszamy jeden z rzadszych motywów – cały czas mówi się o wykorzystaniu rozwiązań AI w sektorze prywatnym. Nieliczni tylko podkreślają, że AI może okazać się niezwykle pomocne również w codziennej pracy instytucji publicznych, np. w związku z prowadzeniem różnych badań i usprawniania działań urzędników. Intuicyjnie jednak czujemy, że jest to obszar, który może się wiązać z potencjalnymi licznymi ryzykami dla osób, którym ta administracja ma służyć (przede wszystkim obywatelom).Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Jak obecnie przejawia się obecność sztucznej inteligencji i jej narzędzi w polskiej administracji publicznej?2. Jakie korzyści dla obywateli niosą za sobą narzędzia AI w administracji publicznej?3. Jak rozwój AI w organach administracji publicznej wpływa na prawników?4. Jakie środki ostrożności organy administracji publicznej wdrażają lub powinny wdrażać, aby zabezpieczyć interesy obywateli?5. Jakie największe wyzwania związane z ochroną danych osobowych pojawiają się obecnie w erze rozwoju AI i jej wdrażaniu w administracji?6. Jak wygląda Polska na tle innych krajów pod względem używania AI w organach administracji publicznej?

Gościem Mec. Kornelii Żebryk oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Mec. Dominika Dörre-Kolasa - doktor nauk prawnych, radca prawny, partner w Kancelarii Raczkowski, adiunkt w Katedrze Prawa Pracy i Polityki Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego, wchodzi w skład Społecznego Zespołu Ekspertów przy Prezesie UODO.W tym odcinku rozmawiamy o zastosowaniu nowych technologii w rekrutacji. Nowe rozwiązania technologiczne z jednej strony są w stanie rozwiązać wiele współczesnych bolączek związanych z tym obszarem (np. obrobienie znacznej ilości napływających CV). Z drugiej natomiast same rodzą nowe problemy (np. nowe możliwości naruszenia ochrony danych osobowych). A to wyłącznie wierzchołek góry lodowej.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Jakie są najczęstsze nowe technologie wykorzystywane dziś w rekrutacji i w jaki sposób zmieniają one tradycyjne podejście do pozyskiwania pracowników?2. Nowe technologie często zbierają ogromne ilości danych o kandydatach. Jakie kluczowe zasady RODO muszą mieć na uwadze działy HR, by nie naruszyć prywatności osób ubiegających się o pracę?3. Sztuczna inteligencja jest coraz częściej używana do wstępnej selekcji CV. W świetle RODO i AI Act, jakie są prawne granice i ryzyka korzystania z algorytmów do oceny kandydatów? Co jest dozwolone, a co kategorycznie zakazane?4. W jaki sposób prawo reguluje korzystanie z mediów społecznościowych czy ogólnodostępnych baz danych do weryfikacji kandydatów? Czy HR może swobodnie przeszukiwać profile na Facebooku lub LinkedIn?5. Jakie są najczęstsze błędy prawne popełniane przez działy HR podczas wdrażania nowych technologii w proces rekrutacji i jakie konsekwencje finansowe oraz reputacyjne mogą z nich wynikać?6. W jakich sytuacjach i na jakich warunkach działy HR muszą uzyskać wyraźną zgodę kandydata na przetwarzanie jego danych osobowych, szczególnie gdy wykorzystywane są zaawansowane narzędzia technologiczne?7. Co działy HR są zobowiązane ujawnić kandydatom w kontekście wykorzystania technologii, np. kiedy w procesie rekrutacji używany jest chatbot, system ATS (Applicant Tracking System) czy narzędzia do analizy emocji?8. Dlaczego współpraca z radcą prawnym lub specjalistą ds. ochrony danych jest kluczowa przy wdrażaniu nowych rozwiązań technologicznych w rekrutacji? Jakie są kluczowe obszary, w których prawnik może wesprzeć dział HR?

Gościem Mec. Łukasz Otfinowskiego oraz Mec. Wojciecha Lamika jest Mec. Kamil Szpyt - doktor nauk prawnych, adiunkt w Katedrze Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego, radca prawny.W odcinku zwróciliśmy uwagę na wykorzystanie narzędzi AI z perspektywy wykonywania naszego zawodu, w tym doradztwa prawnego – nie jest tajemnicą, że obecnie wielu radców prawnych regularnie korzysta np. z ChatGPT czy Copilota w codziennej pracy. W dalszym ciągu wielu z nas zapomina jednak o konsekwencjach, jakie mogą się pojawić z nieprawidłowego korzystania z tych narzędzi.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1) jakie mogą być skutki nieumiejętnego korzystania przez pełnomocników z systemów AI?2) kiedy korzystanie przez radcę prawnego z systemów AI można by uznać za niezgodne z prawem lub zasadami etyki zawodowej? Jakie akty prawne mogą być podstawą odpowiedzialności radcy prawnego za szkody spowodowane wykorzystaniem systemu AI?3) czy radca prawny powinien poinformować klienta, że korzysta w ramach świadczenia usług prawnych z narzędzi AI?4) czy sąd może zobligować radcę prawnego do złożenia oświadczenia w kwestii korzystania przez niego z narzędzi AI czy też fragmentów tekstu wygenerowanych przez takie narzędzia?5) czy radca prawny naraża się na odpowiedzialność dyscyplinarną, jeśli w pismach procesowych powoływałby się na nieistniejące orzeczenia lub tezy z piśmiennictwa - zmyślone przez system AI?6) czy radca prawny może zwolnić się z odpowiedzialności odszkodowawczej, zasłaniając się brakiem odpowiednich kompetencji lub wiedzy o charakterze technologicznym / informatycznym?7) czy dopuszczalne jest umowne ograniczenie lub wyłączenie odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej radcy prawnego za szkody spowodowane wykorzystaniem systemów AI przy świadczeniu pomocy prawnej?

Gościem Mec. Bartosza Radusiewicza oraz Mec. Wojciecha Lamik jest Jan Kocoń - dr inż., pracuje w Katedrze Sztucznej Inteligencji Politechniki Wrocławskiej, gdzie zajmuje się sztuczną inteligencją i przetwarzaniem języka naturalnego. Od 2011 pracuje nad projektami związanymi z modelami językowymi, spersonalizowanym uczeniem maszynowym i analizą tekstu. Autor ponad 80 publikacji naukowych. Był kierownikiem naukowym projektu PLLuM, aktualnie koordynuje treningi modeli w projekcie HIVE oraz zarządza tworzeniem laboratorium kontekstowego i spersonalizowanego przetwarzania danych językowych w projekcie CLARIN-PL.Tematem odcinka jest PLLuM - polski model językowy dla sektora publicznego i prywatnego. Zwrócono także uwagę na przyszłość polskich dużych modeli językowych jako konkurencji do ich odpowiedników zagranicznych.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Co zainspirowało polskich twórców do stworzenia PLLuM i czym wyróżnia się on na tle innych dużych modeli językowych (LLM) dostępnych na rynku?2. Jakie były największe wyzwania przy trenowaniu modelu PLLuM – zarówno technologiczne, jak i organizacyjne?3. Czy PLLuM był trenowany na danych wyłącznie w języku polskim, czy również na danych wielojęzycznych? Jak to wpływa na jego jakość i uniwersalność?4. Jak twórcy do kwestii zgodności PLLuM z polskimi przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych i prawa autorskiego?5. Czy PLLuM ma otwarty kod źródłowy lub planujecie jego udostępnienie na zasadach open-source? Jakie podejście przyjęliście do jego komercjalizacji?6. Jak wygląda rozwój dużych modeli językowych w Europie na tle USA czy Chin? Gdzie Polska i PLLuM mogą znaleźć swoją niszę?7. Jaki wpływ na przyszłość LLM mają obecnie dyskutowane regulacje – jak chociażby AI Act w Unii Europejskiej?8. Czy w dłuższej perspektywie rozwój krajowych LLM ma sens, czy dominacja globalnych graczy (jak OpenAI, Anthropic czy Google) jest nieunikniona?9. W jakich konkretnych zastosowaniach PLLuM już dziś pokazuje przewagę nad modelami zagranicznymi – czy to w administracji publicznej, edukacji, czy sektorze prawnym?

Gościem Mec. Joanny Skrzypiec oraz Mec. Wojciecha Lamik jest Iga Małobęcka-Szwast - doktor nauk prawnych, adiunktka w Katedrze Prawa Europejskiego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Radczyni prawna specjalizująca się w szeroko pojętym prawie nowych technologii, prawie ochrony danych osobowych, prawie ochrony konkurencji i konsumentów oraz regulacji usług i rynków cyfrowych. Współautorka komentarza do Aktu o usługach cyfrowych (DSA) oraz Aktu o rynkach cyfrowych (DMA).Tematem odcinka jest unijne rozporządzenie - Akt w sprawie danych – Data Act. To jeden z aktów prawnych Unii Europejskiej, który ma na celu lepsze wykorzystanie rosnącej ilości danych w Europie oraz wsparcie w budowie jednolitego rynku danych w UE.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Jakie są powody przyjęcia rozporządzenia Data Act?2. Jakie środki mają służyć usunięciu barier w dostępie do danych?3. Jakich danych dotyczy Data Act?4. Kto najbardziej skorzysta na rozporządzeniu w sprawie danych? Firmy, osoby fizyczne czy może sektor publiczny?5. Czy rozporządzenie wymusi na przedsiębiorstwach wspólne standardy danych zapewniające interoperacyjność?6. Czy możesz podać przykłady sytuacji, w których użytkownicy odczują funkcjonowanie rozporządzenia w życiu codziennym?7. W mediach pojawiły się doniesienia o zagrożeniach dla małych warsztatów samochodowych związane ze stosowaniem rozporządzenia. Czy są słuszne?8. Czy rozporządzenie w sprawie danych wymaga przyjęcia przepisów krajowych?

Gościem Mec. Wojciecha Lamika są:1) Michał Nowakowski - radca prawny, ekspert zajmujący się projektami AI & Data na styku technologii, biznesu oraz prawa w kancelarii ZP Zackiewicz & Partners, odpowiedzialny za rozwój obszaru AI i cyberbbezpieczeństwa w kancelarii oraz wspólnik GovernedAI; autor książek, w tym m.in. praktycznych poradników dla sektora fintech.2) Martyna Rzeczkowska - adwokat, Counsel oraz Co-Head odpowiedzialna za rozwój obszaru AI i cyberbbezpieczeństwa w kancelarii ZP Zackiewicz & Partners z prawie 10-letnim doświadczeniem w obszarze prawa nowych technologii, co potwierdza wyróżnienie tytułem Recommended Lawyer w rankingu the Legal 500 w kategorii TMT.To kolejny odcinek o sztucznej inteligencji, ale trochę z innej perspektywy, bardziej kompleksowej. Poświęcono dużo uwagi mechanizmowi AI Governance, a także profesji legal architect. Wdrażanie sztucznej inteligencji to kwestia naczyń połączonych, w tym również potrzeba nowych specjalizacji u prawników.Podczas tej rozmowy poruszyliśmy m.in. następujące kwestie:1. Czym jest AI Governance? Kim jest legal architect?2. Czy prawnik może samodzielnie wdrożyć AI Governance?3. Jak legal architect uczestniczy w projektowaniu rozwiązań AI w organizacji?4. Jakie problemy rozwiązuje legal architect w organizacji?5. W jaki sposób legal architect pomaga zapewnić zgodność z regulacjami takimi jak AI Act, RODO czy DSA?6. Czy legal architect współpracuje z działem IT, compliance, czy może angażuje również inne działy?7. Czy firmy są gotowe na takie podejście do AI Governance?8. Co jest największą przeszkodą we wdrażaniu AI Governance?9. Czy wystarczy wdrożyć AI ACT by zapewnić skuteczny AI Governance?