Paweł Paradowski, Marcin Meller: Dubajski rozmach czy lokalna tradycja? Polacy budują szkołę w Etiopii

Czy trzy najważniejsze nagrody architektoniczne zdobyte w ciągu kilku tygodni oznaczają, że powstał budynek wyjątkowy? Gośćmi Artura Celińskiego są Karolina Tunajek i Marcin Garbacki z pracowni Projekt Praga – autorzy głośnego Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego.Rozmawiamy o tym, dlaczego dobra architektura zaczyna się na długo przed pierwszą kreską projektu: od rozpoznania potrzeb, mądrego programu, konkursu i partnerskiej współpracy z inwestorem. Przyglądamy się standardom prowadzenia inwestycji publicznych i zaglądamy za kulisy zawodu zastanawiając się, dlaczego architekt musi być jednocześnie projektantem, menedżerem, negocjatorem, prawnikiem, psychologiem, a czasem także windykatorem?

Czy architektura potrzebuje marketingu? Oczywiście. Ale jakiego? Gdzie kończy się popularyzacja, a zaczyna promocja? Jaką rolę powinny odgrywać media? I czy da się mówić o architekturze uczciwie – pokazując nie tylko sukcesy, ale także błędy, ograniczenia i trudne pytania?To rozmowa o relacjach między architektami, dziennikarzami, inwestorami i specjalistami od komunikacji. O tym, jak budować zainteresowanie architekturą bez popadania w marketingowe klisze, jak odzyskać zaufanie do debaty o przestrzeni i jak sprawić, by o architekturze chciało rozmawiać nie tylko środowisko, ale także wszyscy ci, którzy na co dzień z niej korzystają.Tę dyskusję odbyliśmy podczas konferencji „Architektura, marketing, media – (nie)bezpieczne związki”. Poprowadziła ją Bogna Świątkowska, a udział wzięli Bartek Paturej, Dawid Hajok, Emi Sobańska, Julia Dragović i Mikołaj Szymborski.

Co dziś oznacza nowoczesność w architekturze? Czy jest nią beton, szkło i inspiracja globalnymi metropoliami, czy raczej umiejętność twórczego wykorzystania lokalnej tradycji, materiałów i klimatu? Z tymi pytaniami zmierzyli się architekt Paweł Paradowski i Marcin Meller, pracując nad projektem szkoły w Tigraju, w północnej Etiopii. W tej rozmowie nie szukamy prostych odpowiedzi. Zastanawiamy się, dlaczego pierwsza koncepcja szkoły przypominała amerykański kampus, skąd biorą się aspiracje do „dubajskiej” nowoczesności i czy architektura zakorzeniona w miejscu może być równie współczesna. To opowieść o projektowaniu, odpowiedzialności inwestora, edukacji i o tym, że nowoczesność można rozumieć na wiele sposobów.

Dlaczego wszystkie magazyny, hale produkcyjne i centra logistyczne wyglądają dziś niemal tak samo – i czy jesteśmy właśnie w momencie, w którym te budynki mogą się zacząć przesuwać bardziej w stronę architektury? Wspólnie z Marcinem Sobisiakiem, Dyrektorem Handlowym firmy ARPANEL spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, czy to wyłącznie kwestia ekonomii i technologii, czy może pojawia się dziś potrzeba, by architektura przemysłowa była czymś więcej niż tylko efektywnym opakowaniem dla procesów logistycznych i produkcyjnych.

Artur Celiński w specjalnym odcinku Podcastu Architektonicznego wprowadza nas w kulisy niezwykle ciekawych relacji zachodzących dzisiaj pomiędzy architekturą, mediami i marketingiem. I jednocześnie zaprasza na konferencję im poświęconą - 30 czerwca 2026 roku w Warszawie.

Czy dobra architektura zawsze musi krzyczeć? Ireneusz Asman i Paweł Pieniężny przekonują, że czasem najlepszy projekt to taki, którego niemal nie widać. W rozmowie o „bieda-architekturze” – żłobkach, toaletach przy autostradach, modernizacjach zwykłych budynków i pracy z tym, co już istnieje – opowiadają, dlaczego bardziej interesuje ich architektura tła niż ikoniczne gesty. To podcast o pokorze wobec miejsca, adaptacji zamiast wyburzania i o tym, czy architekt może być bardziej budowniczym niż gwiazdą. A przy okazji – o niewidzialności w świecie, który premiuje tych, którzy najgłośniej mówią o sobie

Co dziś znaczy być „młodym architektem”? Czy to ktoś po studiach, czy raczej ktoś, kto dopiero po czterdziestce zaczyna naprawdę rozumieć odpowiedzialność projektowania? W rozmowie z Arturem Celińskim Zygmunt Borawski opowiada o pracy między Polską, Włochami i Szwajcarią, fascynacji chaosem polskiego krajobrazu, o projektowaniu Placu Centralnego i o tym, dlaczego jego pokolenie jest „ostatnim, które pracowało po nocach, i pierwszym, które nie może wymagać tego od innych”.

Po co dziś architektom Kongres Architektury Polskiej? I czy jego organizatorzy nie podejmują się przypadkiem misji niemożliwej? W rozmowie z Robertem Szumielewiczem pytamy o rzeczy najprostsze: 1) czy warto przyjechać do Warszawy 14–15 maja 2026 roku, 2) co i jak Kongres ma zmienić w polskiej rzeczywistości oraz 3) skąd płynie przekonanie, że tym razem się uda? Zaprasza Artur Celiński.

Dlaczego Uniwersytet Warszawski stworzył własne biuro architektoniczne, a jednocześnie organizował konkursy i zlecał projekty na zewnątrz? Bo architektura zaczyna się wcześniej, niż myślimy. Zanim powstanie pierwsza koncepcja, ktoś musi zadać właściwe pytania: czego naprawdę potrzebuje inwestor? Jak będą działać użytkownicy? Jak przełożyć ich potrzeby na konkretne wytyczne projektowe? “Bez tego etapu nawet najlepszy architekt na świecie może stworzyć złą architekturę” – mówi Michał Sikorski. Razem z Arturem Celińskim rozmawia o przedprojektowaniu w architekturze: niewidzialnej części procesu, która w największym stopniu decyduje o tym, czy budynek będzie działał.

Lex deweloper zbudził ze snu polską urbanistykę. W kolejnym odcinku naszego podcastu zaglądamy za kulisy największego projektu tego typu w Polsce – F.S.O. Parku w Warszawie. Jego twórcy – Marta Sękulska-Wrońska i Małgorzata Dembowska (WXCA) oraz Piotr Sawicki (SAWAWA) – mierzą się z pytaniami Artura Celińskiego. Czy prywatny inwestor jest w stanie zaprojektować miasto, które będzie dobre dla wszystkich, a nie tylko dla swoich klientów? I dlaczego potrafimy precyzyjnie regulować ochronę zabytków, zieleni czy parkingów, ale wciąż nie umiemy zagwarantować jednego z podstawowych warunków zdrowej wspólnoty – dostępu do mieszkań także tym, których nie stać na zakup lub najem po rynkowej cenie?