Między walką a przetrwaniem. Codzienność żołnierzy podziemia. Sebastian Pawlina

Codzienność żołnierzy warszawskiego Kedywu to nie tylko akcje dywersyjne i walka z okupantem, lecz także troska o mieszkanie, wyżywienie i utrzymanie bliskich. Konspiracyjna służba przeplatała się z pracą zarobkową, życiem rodzinnym i relacjami z przyjaciółmi, a konieczność zachowania tajemnicy wpływała na najzwyklejsze codzienne decyzje. Jak żyli, z czego się utrzymywali i gdzie szukali chwili wytchnienia? Jak radzili sobie ze strachem przed aresztowaniem, utratą towarzyszy i odpowiedzialnością za bezpieczeństwo swoich rodzin? Zapraszamy na rozmowę z Sebastianem Pawliną, autorem książki „Praca w dywersji. Codzienność żołnierzy Kedywu Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej” i pracownikiem Muzeum Historii Polski. #historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Imienna identyfikacja ukraińskich ofiar konfliktu narodowościowego to dotychczasowy rezultat projektu realizowanego w Ukraińskim Uniwersytecie Katolickim we Lwowie przez zespołów ukraińskich badaczy pod kierunkiem profesora Igora Hałagidy. W przyszłości wynikiem wspomnianego projektu ma być również imienna identyfikacja polskich ofiar tego konfliktu. W rozmowie z doktorem Mariuszem Zajączkowskim istotne miejsce zajmuje kwestia kryteriów zaliczania poszczególnych osób do ofiar konfliktu polsko-ukraińskiego, zwłaszcza gdy sprawcami byli Ukraińcy lub Polacy działający w formacjach paramilitarnych, policyjnych i wojskowych podporządkowanych niemieckim lub sowieckim władzom okupacyjnym. Dyskusja dotyczy m.in. przyjętej metodologii badań w odniesieniu do klasyfikacji sprawców zbrodni na cywilach, przy wspólnym uznaniu wartości imiennej identyfikacji i godnego upamiętnienia wszystkich ofiar konfliktu narodowościowego. Dotychczasowe badania pozwoliły ustalić nazwiska znacznej części osób pochodzenia ukraińskiego, które straciły życie na Wołyniu, w Galicji Wschodniej i na południowo-wschodnich ziemiach dzisiejszej Polski w latach 1939–1947. Prace te stanowią istotny wkład w pełniejszą rekonstrukcję obrazu dramatu, który rozegrał się w tym czasie na terenach polsko-ukraińskiego pogranicza etnicznego, przywracając zbiorowym statystykom wymiar indywidualnych ludzkich losów.Zapraszamy do obejrzenia dyskusji, w której uczestniczyli profesor Igor Hałagida z Uniwersytetu Gdańskiego oraz doktor Mariusz Zajączkowski z Instytutu Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk i Wojskowego Biura Historycznego.#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Wielka Brytania prowadziła działania wojenne na wielu frontach – od Włoch po Daleki Wschód, gdzie cieniem na jej polityce położył się tragiczny głód w Bengalu. Równocześnie trwały przygotowania do operacji „Overlord”, a po lądowaniu w Normandii alianci musieli zmierzyć się z trudnościami w zdobyciu francuskich portów. Istotne znaczenie miały również operacje specjalne prowadzone na zapleczu frontu we Francji i Jugosławii. Sukcesy Armii Czerwonej coraz silniej wpływały na brytyjską politykę, a do ważnych wydarzeń tego okresu należały zamach na Hitlera i powstanie paryskie. W walkach o wyzwolenie Europy Zachodniej wyróżniła się 1. Dywizja Pancerna generała Stanisława Maczka – jedna z najnowocześniejszych polskich jednostek wojskowych.Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z prof. Jackiem Tebinką, historykiem i politologiem z Uniwersytetu Gdańskiego.#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Społeczeństwo polskie tuż po wojnie było głęboko straumatyzowane, zmęczone wieloletnią przemocą, utratą bliskich i nieustanną walką o przetrwanie. Poczucie bezpieczeństwa niemal nie istniało: ludzie żyli wśród ruin, niedostatku, przesiedleń, przestępczości i politycznej niepewności. Wojna osłabiła zaufanie do państwa, prawa, a często także do innych ludzi, sprzyjając podejrzliwości, plotkom i przekonaniu, że każdy musi przede wszystkim zadbać o siebie. Granica między tym, co legalne i nielegalne, uczciwe i nieuczciwe, uległa zatarciu, ponieważ przez lata o przeżyciu decydowały zaradność, przypadek i umiejętność omijania narzuconych reguł. Towarzyszyły temu lęk przed kolejną wojną, niepewność nowych granic oraz obawa przed represjami i utratą dopiero co zdobytego miejsca do życia. Było to społeczeństwo pragnące stabilizacji, a zarazem długo niezdolne uwolnić się od doświadczenia przemocy, chaosu i zagrożenia.Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z prof. Marcinem Zarembą z Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Powstanie Warszawskie rozgrywało się w trzech odmiennych przestrzeniach: na barykadach, w piwnicach i w kanałach. Barykady były nie tylko stanowiskami walki, lecz także miejscami wspólnoty, w których początkowy entuzjazm stopniowo ustępował zmęczeniu i poczuciu zagrożenia. W zatłoczonych piwnicach cywile zmagali się z bombardowaniami, brakiem wody, żywności i fatalnymi warunkami sanitarnymi, a ich stosunek do powstańców stawał się z czasem coraz bardziej krytyczny. Kanały służyły do przenoszenia meldunków, broni i ludzi, ale stały się również przestrzenią skrajnego wyczerpania, lęku i chaosu. Szczególnie dramatyczny przebieg miała ewakuacja Mokotowa, podczas której część powstańców zabłądziła w kanałach lub wyszła na powierzchnię w miejscach opanowanych przez Niemców.Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z Sebastianem Pawliną , pracownikiem Muzeum Historii Polski w Warszawie.#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Po odejściu Chruszczowa w Kazachskiej SRR kontynuowano industrializację, rozwijając przede wszystkim górnictwo, energetykę i przemysł ciężki, a republiką przez wiele lat kierował Dinmuchamed Kunajew. W grudniu 1986 roku w Ałma-Acie doszło do protestów przeciwko narzuceniu przez Moskwę nowego przywódcy republiki, uznawanych za jeden z pierwszych buntów narodowych w schyłkowym ZSRR. Po uzyskaniu niepodległości w 1991 roku prezydentem został Nursułtan Nazarbajew, który musiał zmierzyć się z głębokim kryzysem gospodarczym i rozpadem dotychczasowych więzi z republikami radzieckimi. Kazachowie początkowo nie stanowili większości mieszkańców kraju, a bardzo liczna była ludność rosyjska, dlatego władze prowadziły ostrożną politykę narodowościową, starając się zapobiec konfliktom i rozpadowi państwa. Przeniesienie stolicy z Ałmaty do Akmoły, późniejszej Astany, miało wzmocnić kontrolę nad północą kraju, natomiast w polityce zagranicznej Kazachstan balansował między Rosją, Chinami i państwami Zachodu.Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z dr. Dmitriy Panto, pracownikiem Działu Naukowego Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

Rok 1943 był dla Wielkiej Brytanii okresem przechodzenia od obrony do coraz bardziej zdecydowanej ofensywy, której symbolem pozostawały skutki zwycięstwa pod El Alamein z końca 1942 roku. Brytyjskie lotnictwo, wspólnie z siłami amerykańskimi, rozwinęło wówczas strategiczną ofensywę bombową przeciwko Niemcom, uderzając w ośrodki przemysłowe i miasta. Przełom nastąpił także w bitwie o Atlantyk, gdzie dzięki radarowi, lotnictwu dalekiego zasięgu, lotniskowcom eskortowym, namiarowi radiowemu i rozszyfrowywaniu niemieckich depesz udało się ograniczyć skuteczność U-Bootów. W maju 1943 roku zakończyły się walki w Afryce Północnej, a latem alianci wylądowali na Sycylii, po czym we wrześniu wkroczyli na kontynentalne Włochy. Podczas konferencji w Teheranie, która odbyła się od 28 listopada do 1 grudnia 1943 roku, Churchill, Roosevelt i Stalin uzgodnili otwarcie drugiego frontu w Europie Zachodniej poprzez przeprowadzenie operacji „Overlord” oraz skoordynowanie jej z ofensywą Armii Czerwonej.Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z prof. Jackiem Tebinką, historykiem i politologiem z Uniwersytetu Gdańskiego.#historiabezkituZapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

W latach 1943–1944 na Wołyniu polska ludność cywilna znalazła się w obliczu masowych ataków ze strony Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz wspierających ją lokalnych struktur ukraińskiego podziemia. W odpowiedzi zaczęły powstawać ośrodki samoobrony, m.in. w Przebrażu, Zasmykach, Hucie Stepańskiej czy Pańskiej Dolinie, których głównym celem była ochrona mieszkańców przed napadami i ewakuacja zagrożonej ludności. Część tych placówek współpracowała ze strukturami Armii Krajowej, a z czasem także z oddziałami partyzanckimi, które prowadziły działania odwetowe i osłonowe. Szczególne znaczenie miało sformowanie 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK, która w 1944 roku podjęła walkę zarówno z UPA, jak i z Niemcami. Polska samoobrona na Wołyniu miała przede wszystkim charakter desperackiej reakcji obronnej na akcję antypolską, choć w realiach wojny przybierała również formę działań zbrojnych i odwetu.Zapraszamy do obejrzenia i wysłuchania rozmowy z dr. Mariuszem Zajączkowskim, historykiem, pracownikiem Instytutu Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk i Wojskowego Biura Historycznego.#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

W Azji zimna wojna miała odmienny charakter niż w Europie, ponieważ po stronie komunistycznej coraz większą rolę odgrywały Chiny, a nie Związek Sowiecki. Zwycięstwo komunistów w Chinach w 1949 roku uczyniło z Pekinu główny punkt odniesienia dla wielu ruchów rewolucyjnych i partii komunistycznych w Azji, zwłaszcza po rozłamie chińsko-sowieckim. Wojny i konflikty w Chinach, Wietnamie oraz Indonezji były więc nie tylko elementem rywalizacji z USA, lecz także przejawem rosnących wpływów Chin w regionie. To właśnie Chiny stały się dla wielu azjatyckich komunistów ważniejszym wzorem rewolucji niż Moskwa, co nadawało zimnej wojnie w Azji wyraźnie odmienny charakter niż w Europie.Zapraszamy do obejrzenia i wysłuchania rozmowy z dr. hab. Igorem Chabrowskim, pracownikiem Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego.#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl

W Azji zimna wojna miała odmienny charakter niż w Europie, ponieważ po stronie komunistycznej coraz większą rolę odgrywały Chiny, a nie Związek Sowiecki. Zwycięstwo komunistów w Chinach w 1949 roku uczyniło z Pekinu główny punkt odniesienia dla wielu ruchów rewolucyjnych i partii komunistycznych w Azji, zwłaszcza po rozłamie chińsko-sowieckim. Wojny i konflikty w Chinach, Wietnamie oraz Indonezji były więc nie tylko elementem rywalizacji z USA, lecz także przejawem rosnących wpływów Chin w regionie. To właśnie Chiny stały się dla wielu azjatyckich komunistów ważniejszym wzorem rewolucji niż Moskwa, co nadawało zimnej wojnie w Azji wyraźnie odmienny charakter niż w Europie.Zapraszamy do obejrzenia i wysłuchania rozmowy z dr. hab. Igorem Chabrowskim, pracownikiem Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego.#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl