131. Masterminds: Modest Moessorgski

Laura Oomens is plaatsvervangend aanvoerder van de tweede violen in het Nederlands Kamerorkest. Botte gaat met haar in gesprek. Over hoe ze op haar zeventiende haar eerste orkestervaring opdeed bij de Hamburger Statsoper. En over haar debuut-soloalbum One - A Tale of Transformation, met muziek van Bach, Auerbach, Ysaÿe en Shaw.  

Botte en Kees duiken in het Eerste celloconcert van Dmitri Sjostakovitsj, een van de latere werken van deze Russische componist. Sjostakovitsj' muziek werd altijd streng gecontroleerd door de sovjetregering. Maar aan het eind van zijn leven werd dat iets minder streng. Hoe klinkt dat door in dit celloconcert? Deze maand kun je Klankcast helpen met een stem voor de publieksprijs van de Dutch Podcast Awards! Luister je graag naar onze podcast? Breng dan vóór 29 oktober je stem uit via podcastawards.nl en stem op Klankcast. We waarderen je steun enorm!

In deze aflevering spreekt Botte Jellema met regisseur Jakop Ahlbom over Cherry Town, de nieuwe productie van De Nationale Opera, met live orkestmuziek van het Nederlands Philharmonisch. Alholm brengt Sjostakovitsj' operette uit 1959 naar het toneel met een mix van onder meer klassieke muziek en hiphop-dans. Wat ontstaat er als verschillende genres en werelden elkaar ontmoeten?  

Een orkest dat een schilderijententoonstelling speelt… Huh? De Russische componist Modest Moessorgski zag dit wel voor zich. Een van zijn bekendste werken is een orkestwerk óver een schilderijententoonstelling. Hoe kwam hij op dit idee? Podcastmaker Botte Jellema en musicoloog Kees Wisse nemen je mee in het leven en de muziek van Moessorgski. 

"Filmmuziek is geschreven om beeld te ondersteunen, maar als je filmmuziek los hoort, brengt het je meteen weer terug naar die ene film. Van dinosaurussen tot het liefdesgeluk in Turks Fruit." Botte Jellema duikt met Carine Lacor in de wereld van de filmmuziek – misschien wel de vorm van klassieke muziek met het grootste publiek. Fragmenten:  Camille Saint Saëns -  Carnaval der Dieren, Aquarium - London Symphony Orchestra olv Barry Wordsworth;  Camille Saint-Saëns - L'Assassinat du Duc de Guise, deel V ; Les Siècles olv François Xavier-Roth;  Louis Silvers - My Mammy - The Jazz Singer original soundtrack (1927), zanger: Al Jolson;  Max Steiner - King Kong (1933): Theme  - Moscow Philharmonic Orchestra olv William Stromberg;  Harold Arlen - Over The Rainbow - The Wizard of Oz original soundtrack (1939),  zangeres: Judy Garland;  Charlie Chaplin – Smile - instrumentale versie uit de film Modern Times (1936) versie van zanger: Nat King Cole (1954);  Erich Wolfgang Korngold - The Adventures of Robin Hood: Main title original soundtrack (1938);  Anton Karas - The Third Man Theme  original soundtrack (1949), sitar: Anton Karas;  Miles Davis - Générique Ascenseur pour l'échafaud (1958), trompet: Miles Davis;  Richard Rogers & Oscar Hammerstein II - My Favourite Things 

Ken je 'm nog, die allereerste aflevering van Masterminds? Het was september 2020, volop corona. Dus misschien heb je 'm wel gemist… In deze Masterminds-aflevering duiken Kees en Botte in het leven van de grote componist Ludwig van Beethoven. Ze bespreken zijn jeugd, het norse karakter van de componist en wat zijn naderende doofheid betekend heeft voor zijn muziek.  Fragmenten:  Symfonie nr. 2 en 3: Hanover Band; Nimbus Records NI 5144-48; Wellingtons Sieg: Academy of St. Martins; Universal Records 00028942623927;  Strijkkwartet op. 135: Guarneri Quartet; Brilliant Classics 93525/40;  Pianoconcert nr. 5: Alfred Brendel, London Philharmonic; Philips 422 937-2 

Tijdens deze Masterworks duiken Botte en Kees in de Symfonische Dansen van de uit Rusland gevluchte Sergei Rachmaninoff. Een bijzonder werk met misschien wel de mooiste klassieke saxofoonsolo ooit. Uniek moment: op de piano hoor je Rachmaninoff zelf de solo voorspelen, in een stiekem opgenomen geluidsopname. Magisch! In dit laatste grote werk toont zich nog heel even de romanticus in Rachmaninoff, al is de twintigste eeuw allang begonnen. 

Onze aanvoerder van de 2de violen David Peralta Alegre begon zijn klassieke carrière pas op 11-jarige leeftijd in Alcala de Henares, zijn geboortedorp in de buurt van Madrid. Maar eigenlijk wilde hij graag gitarist worden. In deze aflevering zijn levenspad: de weg naar het Nederlands Philharmonisch, de betekenis van de Spaanse componist Joaguín Turina en zijn stap om naast professioneel musicus ook mindfulness trainer worden.

De beruchte Tiende symfonie… Veel componisten kwamen tot negen symfonieën en stierven voorafgaand aan of tijdens het maken van hun tiende. Het overkwam ook Mahler met zijn Symfonie nr. 10. Botte en Kees bespreken het eerste deel van dit niet-afgemaakte werk: het prachtige Adagio. Duik in de stormachtige ontstaansgeschiedenis!

Piep-knor-muziek? Carine Lacor neemt het in deze aflevering van ABC-Klassiek op voor klassieke muziek uit de twintigste eeuw. Een eeuw van muzikale revoluties met een grote muzikale creativiteit en rijkdom. Van twaalftoonsmuziek tot minimal music. En van Bartók tot Stravinsky.