Het Marathoninterview

Mouin Rabbani werd in Nederland geboren als zoon van Palestijnse vluchtelingen.  Zijn hele werkzame leven staat in het teken van de bestudering van het Midden-Oosten, waarin het Israëlisch-Palestijnse conflict een centrale plaats inneemt. Zijn analyses worden door iedereen hoog gewaardeerd. Als iemand inzicht kan verschaffen over hoe het in vredesnaam verder moet met de toekomst van Palestina dan is het Mouin Rabbani. Nadia Moussaid spreekt met hem.

Rapper Yousef Gnaoui (alias Sef) kan terugkijken op het meest vruchtbare jaar van zijn carrière. Zijn album lieve monsters bracht hem eindelijk naar de felbegeerde Alpha-tent op Lowlands. Single ‘Voor Alles Bang’ met Wende groeide uit tot een dansvloerkraker over angst in al zijn vormen, een bijzonder contrast dat beloond werd met de 3voor12 Song van het Jaar. En achter de schermen werkte hij als art-director met talloze artiesten, waaronder Froukje en S10. Zo zet hij zijn twintig jaar ervaring als artiest om in klinkende creatieve munt. Atze de Vrieze is interviewer van dienst.

Afgelopen voorjaar verruilde Marjolein Moorman haar wethouderspost in Amsterdam voor een onzekere toekomst in de Tweede Kamer. Ze is een overtuigd sociaal-democraat die gelooft dat je vol moet investeren in onderwijs, huisvesting en gezondheidszorg. Met een flinke dosis optimisme en dadendrang toog ze naar Den Haag maar de verkiezingsuitslag werd een koude douche voor haar Groenlinks-PvdA. Toch zien velen haar als het ideale nieuwe gezicht van progressief Nederland. Kan en wil ze dat waarmaken en wat drijft haar? En heeft ze echt een antwoord op het alsmaar groeiende rechts populisme? Hans Simonse spreekt haar.

Al deed Paul Haenen vorig jaar afstand deed van zijn geliefde theater Het Betty Asfaltcomplex in het centrum van Amsterdam, maakt hij nog altijd voorstellingen. Het komend jaar beleefd zijn alter ego Margreet Dolman haar vijftigste verjaardag. Dat zal groots worden gevierd maar ook dominee Gremdaat zal vast niet onbesproken blijven. Leven en werk in dit jubileumjaar van Paul Haenen wordt met dit marathoninterview afgetrapt op oudejaarsavond. En ze nemen aan het eind van het gesprek met al hun alter ego’s afscheid van het oude jaar. Roel Maalderink is de interviewer van dienst.

Elke aflevering een verrassende mix van korte verhalen rondom een thema. Ergens is een creatieve broedplaats waar beginnende en ervaren makers vrijuit mogen experimenteren. Ongemakkelijk, eerlijk en soms een tikkie chaotisch. Gastvrouw: Vivian Vrolijk.  Meer Ergens: https://npo.nl/luister/podcasts/1295-ergens

Sunny Bergman (1972) kreeg onlangs van de jury van de Nipkowschijf een eervolle vermelding voor haar laatste documentaire Blauwe Ballen en Andere Verkrachtingsmythes. Hierin onderzoekt ze waarom seksueel geweld zo wijdverbreid is en waarom het zo moeilijk is om de daders voor de rechter te krijgen. Haar persoonlijke overtuiging is meestal het startpunt van haar verhaal. Sunny Bergman schuwt taboes niet en is als geen ander in staat om de olifant in de kamer te benoemen. Ze maakte onder anderen de films Beperkt Houdbaar, Zwart als Roet, Man Made en Oproerkraaiers, en de serie Sunny Side of Sex. In 2023 verscheen Mijn Nazi-Opa, een spraakmakende memoir over een pijnlijke familiegeschiedenis. Haar rijke oeuvre vraagt om een diepgaand gesprek over haar werk en een reflectie op de maatschappij waarin we nu leven. Ze lijkt altijd zeer zelfverzekerd, maar wat doet het met je als je altijd maar weer de barricade op gaat om onrecht aan te kaarten? Nicolaas Veul is programmamaker bij de VPRO. Hij won dit jaar met Een Valse Start - 100 dagen in de Jeugd- en Gezinszorg de Nipkowschijf. Eerder maakte hij onder anderen Pisnicht en Superstream Me.

Adelheid Roosen (1958) is actrice, theater- en televisiemaker, maar is vooral 'bruggenbouwer' par excellence. In een gepolariseerde samenleving stelt zij zichzelf steeds ten doel om verschillende groepen bij elkaar te brengen. Ze werkt aan een groot project met de Amsterdamse politie, waarvoor zestig agenten en zestig burgers hun (voor)oordelen met elkaar bespreken. Het resultaat van deze ontmoeting wordt in september openbaar gemaakt. Het is een typisch Roosen-project, altijd is zij op zoek naar de ander. Ze schuwt de confrontatie nooit. Met haar gezelschap Female Economy (1999) weet ze spannende, maatschappelijke onderwerpen te agenderen. Roosen is veel gelauwerd in binnen- en buitenland en ontving in 2023 de Cultuurfonds Prijs voor haar bijzondere betekenis voor cultuur. Lotje IJzermans presenteert voor de VPRO Boeken op NPO 2 en het radioprogramma Nooit Meer Slapen op Radio 1.

Maurits de Bruijn (1984) reflecteert in zijn nieuwste boek Geweten – over Israël en Palestina op de massaslachting in Gaza. Dat doet hij als zoon en kleinzoon van Holocaustslachtoffers. Hij wil niet langer dat de moord op zijn grootouders en hun twee dochters wordt gebruikt voor het vergoelijken van de genocide. In zijn boek vertelt hij hoe de dodenherdenking op 4 mei een van de belangrijkste momenten uit zijn jeugd was. Hoe zijn moeder, die als baby als enige uit haar gezin aan de Holocaust is ontkomen, de rituelen bij de herdenking zorgvuldig voorbereidt. En hoe de bezwering ‘nooit meer’ inmiddels onwaar is gebleken. Hij is veel dingen tegelijk: Amsterdammer, Joods, homoseksueel. Hij kent het gevaar van identiteitspolitiek en polarisatie. Hoe kijkt hij naar de wereld? Hoe kunnen we écht leren van ons verleden, en kritisch blijven kijken naar het heden? En kunnen we buiten het westers narratief treden? Teddy Tops is schrijver en maakt voor de VPRO Een Uur Cultuur en Nooit Meer Slapen.

Wende is zangeres en songwriter, en staat al meer dan twee decennia op de planken. Afgelopen maand toverde ze het Amsterdamse Carré om tot een vrijplaats, waar ze samen met toetsenist Nils Davidse teruggaat naar de basis van de muziek. Elke voorstelling is uniek, eenmalig en een muzikale reis door de tijd. In al haar voorstellingen is bezig met het verkennen van haar muzikale grenzen, maar ze doet ook onderzoek naar identiteit, afkomst en vrouw zijn. Een gesprek met Wende dwingt je tot luisteren.   Chris Kijne is radiomaker voor VPRO en presenteert wekelijks Met het oog op morgen op Radio 1. Hij deed eerder Marathoninterviews met o.a. Ruud Lubbers, Bettine Vriesekoop en Derk Sauer.

Erella Grassiani is universitair hoofddocent antropologie aan de Universiteit van Amsterdam. Ze doet o.a. onderzoek naar de Israëlische bewapenings- en veiligheidsindustrie die sterk verbonden is met de universiteiten aldaar. Ze sloot zich daarom deze zomer aan bij de studentenprotesten die er voor pleitten de banden met Israëlische universiteiten te verbreken.  Grassiani is van Israëlisch-Nederlandse afkomst, maar al decennia lang zeer kritisch over de Israëlische bezetting van de Palestijnse gebieden. Ze is van mening dat Israël genocide pleegt in Gaza. Ze bezoekt haar Israëlische familie en vrienden -ook nu- regelmatig en kijkt met haar antropologische blik naar hoe politiek, media en onderwijs steeds meer overtuigd raken dat deze oorlog volstrekt gerechtvaardigd is. Nadia Moussaid is programmamaker bij de VPRO en presenteert het muziekprogramma On Stage. Vanaf 23 december is de vijfdelige documentaireserie De Onmisbaren met haar te zien. Eerder deed ze een Marathoninterview met Ulli d’Oliveira.