#59 Luistereditie – Recht op bestaansminimum nog altijd omstreden (#82.20)
Help ons voortbestaan door te doneren: https://desnijtafel.nl
Als je niet kunt doneren: likes, subscribes (met belletje) en comments op Youtube en recensies op iTunes en Spotify zijn gratis en helpen ook.
Het is Pieter Omtzigts favoriete toneelstuk: De Grondwet, uiteraard opgesteld door Johan Rudolf Thorbecke in 1848. Nou ja, er staat 1815 boven en hij stamt eigenlijk uit 1798, maar sinds 1848 staat hij echt als een huis. Een huis waarin slavernij legaal was trouwens. Gelukkig is de slavernij in 1863 afgeschaft (of 1873?) en en nu danken wij allemaal onze vrijheid aan dit document. Rechters mogen er niet aan toetsen en het is ondergeschikt aan een heleboel verdragen, maar de tekst is fantastisch. Toch? Met Ewout Jansen & Kasper C. Jansen.
In deel 20: Artikel 20 gaat verder met het opsommen van de zogenaamde 'sociale grondrechten'. Net als over werkgelegenheid, hoeft de overheid zich over bestaanszekerheid slechts te bekommeren om aan de Grondwet te voldoen. Daadwerkelijke actie is niet vereist. Over sociale zekerheid moeten regels worden opgesteld, maar de Grondwet laat de inhoud van die regels in het midden. Tot slot is er één wat hardere bepaling, die de wetgever opdracht geeft bijstand te regelen voor Nederlanders die niet in hun bestaan kunnen voorzien. Toch wordt daaruit niet afgeleid dat iedere Nederlander rechts heeft op het bestaansminimum.
Hoofdstukken:
0:00 Crowdfundingoproep
0:18 Intro
0:45 Artikel 20 (Bestaanszekerheid)
Bronnen: Omtzigt: respect voor Grondwet is keiharde ondergrens en daar houden wij ons aan vast (Natalie Righton in de Volkskrant, 13-12-2023, https://www.volkskrant.nl/politiek/omtzigt-respect-voor-grondwet-is-keiharde-ondergrens-en-daar-houden-wij-ons-aan-vast~bc1b0ccc/); Ronald Plasterk: D66 grootste bedreiging van ons democratisch bestel, het huis van Thorbecke (Ronald Plasterk in De Telegraaf, 19-2-2026, https://www.telegraaf.nl/opinie/ronald-plasterk-d66-grootste-bedreiging-van-ons-democratisch-bestel-het-huis-van-thorbecke/133305722.html ); Maarten van Rossem legt de Grondwet uit: ‘Overheid houdt zich er helemaal niet aan’ (Maarten van Rossem, 2023, https://www.youtube.com/watch?v=Ya3AqWMF8-c&t=737s ); De Grondwet (https://wetten.overheid.nl/BWBR0001840/2023-02-22 ); Tekst & Commentaar Grondwet en Statuut (P.P.T. Bovend’eert, J.L.W. Broeksteeg, D.E. Bunschoten, J.W.A. Fleuren, H.G. Hoogers, 29-6-2023 ); 170.000 huishoudens lopen bijstand mis. Gaat de overheid hen helpen? ‘Mensen aan hun lot overlaten is goedkoper’ (Lidwien Dobber voor Trouw, 29-5-2026); Wet proactieve dienstverlening SZW op Overheid.nl (https://wetgevingskalender.overheid.nl/Regeling/WGK025463 ); Kabinet wil geen proactieve dienstverlening voor bijstand (Koen Enneking voor Binnenlands Bestuur, 31-3-2026, https://www.binnenlandsbestuur.nl/sociaal/kabinet-wil-geen-proactieve-dienstverlening-voor-bijstand ); Kabinet draait bezuiniging op inkomenssteun voor armere mensen alweer terug (Priscilla Slomp voor Nu.nl, 23-4-2026, https://www.nu.nl/politiek/6393579/kabinet-draait-bezuiniging-op-inkomenssteun-voor-armere-mensen-alweer-terug.html ); Het kunnen beschikken over financiële middelen ter hoogte van het sociale
minimum is geen algemeen rechtsbeginsel (Rechtspraak en M. Schreuder Vlasblom, 2000, https://www.inview.nl/document/id2051200001201999007121ab2000160dosred/ab-2000-160-het-kunnen-beschikken-over-financi-le-middelen-ter-hoogte-van-het-sociale-minimum-is-geen-algemeen-rechtsbeginsel ); Brazil (Brazil Productions en Embassy International Pictures, 1985); Onze tandeloze sociale grondrechten in het licht van twintig jaar EVRM (Frank Vlemminx in NJCM-Bulletin jrg. 28, 2003, https://njcm.nl/wp-content/uploads/ntm/T2b_NTM2FNJCM-bull2E_0303a15_Final_LR.pdf ).
Thumbnail-illustratie: ANP.
Muziek crowdfundingoproep: Harry Merry.
