Ιστορικές Διαδρομές Astra 92.8

Συνομιλούμε με τον σκηνοθέτη και παραγωγό του ντοκιμαντέρ «Η ιστορία του Χαλκού στην Κύπρο», Σταύρο Παπαγεωργίου. Μεταξύ άλλων αναφερόμαστε στο πότε ξεκινά η εποχή του χαλκού στην Κύπρο, γιατί τα πετρώματα της Κύπρου περιέχουν μεγάλες ποσότητες χαλκού. Μαθαίνουμε ότι η Κύπρος συγκαταλέγεται μέσα στις 5 μεγαλύτερες περιοχές χαλκού στον κόσμο, ότι στην αρχαιότητα η Κύπρος είχε το μονοπώλιο στην πώληση χαλκού, ότι η Κύπρος ήταν ένα απέραντο δάσος το οποίο καταστράφηκε στο βωμό της επεξεργασίας του μεταλλεύματος.

Στο δεύτερο μέρος της συνομιλίας με τον ερευνητή και μελετητή, Αλέξανδρο Μιχαήλ Χατζηλύρα, μιλούμε για το ποιο είναι το κριτήριο για να θεωρείται μια ομάδα ως θρησκευτική στην Κύπρο, γιατί οι κύπριοι αντιτάχθηκαν στην έλευση Αρμενίων προσφύγων για εγκατάσταση στην Κύπρο στο τέλος της δεκαετίας του 1920, για τον πολιτισμό των Αρμενίων της Κύπρου, τα σχολεία τους, τις περιοχές που κατοικούσαν κι άλλες ενδιαφέρουσες πτυχές.

Συνομιλούμε με τον ερευνητή και μελετητή, Αλέξανδρο Μιχαήλ Χατζηλύρα για την άγνωστη σε πολλούς ιστορία των Αρμενίων της Κύπρου.Μιλούμε μεταξύ άλλων για την Αρμενία μέσα στους αιώνες, την καταγωγή των Αρμενίων, τη θρησκεία τους, το πολιτισμό τους.Για τους Αρμένιους της διασποράς και της Κύπρου και τις διαφορές τους, τα γλωσσικά ιδιώματα και πότε εμφανίστηκαν για πρώτη φορά οι Αρμένιοι στην Κύπρο.

Για πρώτη φορά «βγαίνουν στον αέρα» πληροφορίες για το ποιοι, πώς και γιατί δολοφόνησαν τους Ντερβίς Αλί Καβάζογλου και Κώστα Μισιαούλη στις 11 Απριλίου 1965.Ο Ηλίας Δημητρίου, επικεφαλής του Γραφείου Επαναπροσέγγισης του ΑΚΕΛ μιλά για το ντοκιμαντέρ που ετοίμασε το ΑΚΕΛ με αυθεντικές και άλλες μαρτυρίες γύρω από τους δύο ηρωομάρτυρες της ελληνοτουρκικής φιλίας στην Κύπρο. - Ποιοι ήταν οι Καβάζογλου και Μισιαούλης.- Το αιματοβαμμένο 1958 και οι δολοφονίες ε/κυπρίων και τ/κυπρίων αριστερών.- Ο πόλεμος της ΤΜΤ εναντίον των αριστερών τ/κύπριων.- Ο Καβάζογλου και η θέση του για τη γραμμή του ΑΚΕΛ υπέρ της ένωσης.- Οι απειλές της ΤΜΤ εναντίον γνωστών του Καβάζογλου και ο εξαναγκασμός τους να δολοφονήσουν τους δύο.- Τί απέγιναν οι δολοφόνοι.

Νέα στοιχεία από τη ζωή του ανθρώπου Γρηγόρη Αυξεντίου καταθέτει στο 2ο μέρος της εκπομπής ο βετεράνος δημοσιογράφος, Σπύρος Κέττηρος.Αναφέρεται και σε άγνωστες πτυχές, όπως το επεισόδιο που ο Αυγουστής Ευσταθίου παρολίγο να εκτελέσει κατά λάθος το Νίκο Κόσιη αντί του Ανδρέα Κεραυνού.Ξεκαθαρίζει επίσης το θέμα κατά πόσον ο Αυξεντίου ορίστηκε όντως από τον Γρίβα ως υπαρχηγός της ΕΟΚΑ και τονίζει πως κάποιοι αγωνιστές φθονούσαν τον Αυξεντίου ακόμα και μετά το θάνατό του. Επίσης αναφέρεται στο ρόλο του Λεύκιου Πατσαλίδη στην προδοσία.Αποκαλύπτει ακόμη ότι οι Άγγλοι γνώριζαν πολλά για τον τρόπο συμπεριφοράς του ήρωα.

Ο βετεράνος δημοσιογράφος, Σπύρος Κέττηρος, συγχωριανός και συγγενής του Γρηγόρη Αυξεντίου μιλά για την προσωπική έρευνα που ο ίδιος έκανε αναφορικά με τον Γρηγόρη Αυξεντίου.Αποκαλύπτει άγνωστες πτυχές της ζωής του, όπως ότι ο στόχος του Γρηγόρη δεν ήταν να γίνει στρατιωτικός αλλά… φιλόλογος και εξηγεί πώς κατέληξε στη σχολή Εφέδρων Αξιωματικών.Τονίζει ότι ο Αυξεντίου ήταν άνθρωπος της προσφορά και ξεκαθαρίζει – με βάση τα όσα έχει υπόψη του – δεν ισχύουν τα όσα αναφέρθηκαν κατά καιρούς για συμμετοχή του Αυξεντίου στον Εθνικό Στρατό κατά την περίοδο του εμφυλίου πολέμου στην Ελλάδα.Αναφέρεται και στην ομιχλώδη περίπτωση του Χατζημιτσή ο οποίος κατηγορείτο ως προδότης αλλά ο Αυξεντίου δεν τον εκτέλεσε, κάτι που του στοίχησε αφού ο Γρίβας τον έθεσε για πολλή καιρό υπό δυσμένεια ενώ ο ίδιος έλεγε ότι θα εκτελούσε τον Αυξεντίου για την παρακοή του.Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι απόψεις του Σπ. Κέττηρου για τον Γρίβα και όχι μόνο…

Συνομιλούμε με την Χριστίνα Χριστόφια και τη Μέλανη Στέλιου για το έργο «Μητέρα», του διακεκριμένου Λιβανο-Καναδού δραματουργού, σκηνοθέτη και ηθοποιού Ουαζντί Μουαουάντ.Πρόκειται για ένα έντονα προσωπικό και βιωματικό έργο της προσφυγιάς μιας λιβανέζικης οικογένειας που μεταφέρει το δράμα της προσφυγιάς.Μέσα από το έργο, ο κάθε πρόσφυγας, ανεξάρτητα εθνικότητας, βλέπει μπροστά στα μάτια του τη δική του προσφυγιά, τους φόβους, τις ανησυχίες, τις αγωνίες και την ελπίδα της επιστροφής που τελικά πεθαίνει μαζί με τον πρόσφυγα.

Συνέχεια από την προηγούμενη εκπομπή με τον ερευνητή Αντώνη Κασάπη.Ενδιαφέροντα στοιχεία για τον πληθυσμό των Μαρωνιτών, ο οποίος μέχρι την οθωμανική κατάκτηση αριθμούσε μερικές χιλιάδες που κατοικούσαν σε 60 μαρωνίτικα χωριά. Μαρωνίτες υπήρχαν και σε μικτά χωριά.Ο Α. Κασάπης απαντά στο ερώτημα γιατί μειώθηκε αυτός ο αριθμός και περιορίστηκε τελικά στα τέσσερα γνωστά μαρωνίτικα χωριά.Αναφέρει ακόμα πως χωριά όπως η Κυθρέα και μερικά άλλα στη γύρω περιοχή, η Κλεπίνη, η Συρκανιά και άλλα χωριά ήταν μαρωνίτικα και πως πολλοί καθολικοί και μαρωνίτες εξισλαμίστηκαν. Επέστρεψαν αργότερα στον χριστιανισμό αλλά ως ορθόδοξοι.

Η Μαρωνιτική κοινότητα είναι μία από τις τρεις θρησκευτικές ομάδες της Κύπρου. Είναι μια κοινότητα με πλούσια ιστορία η οποία ωστόσο είναι στην ουσία άγνωστη στον υπόλοιπο πληθυσμό της χώρας.Ο ερευνητής Αντώνης Κασάπης, μαρωνίτης ο ίδιος, μας δίνει χρήσιμες πληροφορίες για την κοινότητα του.Από πού κατάγονται οι Μαρωνίτες και πώς βρέθηκαν στην Κύπρο.Ποια είναι η γλώσσα τους, ποια είναι η θρησκεία τους.Κάνουν οι Μαρωνίτες στρατιωτική θητεία;Αυτά κι άλλα ενδιαφέροντα αναλύει στο πρώτο μέρος της συνέντευξης του.

Ο λαογράφος Γιώργος Σοφοκλέους μιλά στην εκπομπή για τα ήθη και τα έθιμα του κυπριακού Πάσχα.Απαντά και σχολιάζει:Όλοι οι ορθόδοξοι χριστιανοί έχουν τα ίδια ήθη και έθιμα;Από πού προέρχονται τα πλείστα έθιμα που υπάρχουν μέχρι τις μέρες μας; - Είναι χριστιανικά ή προέρχονται από την περίοδο του πολυθεϊσμού;Οι λαμπρατζιές και το κάψιμο του Ιούδα.